Οι Έλληνες χρησιμοποιούν την τεχνολογία περισσότερο από ποτέ. Εργάζονται, ενημερώνονται, επικοινωνούν και πραγματοποιούν τις καθημερινές τους συναλλαγές μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες και έξυπνες συσκευές.
Ωστόσο, παρά τη στενή σχέση με την τεχνολογία, δεν είναι βέβαιοι ότι αυτή βελτιώνει τη ζωή τους.
Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα της έρευνας «Fractures in Thinking», που παρουσιάστηκε στο πλαίσιο της BEYOND 2026 και καταγράφει την αντιφατική σχέση των πολιτών με την τεχνολογία και την Τεχνητή Νοημοσύνη.
Εξοικειωμένοι με την τεχνολογία αλλά όχι πιο ελεύθεροι
Η μεγάλη πλειονότητα των πολιτών δηλώνει ότι αισθάνεται εξοικειωμένη με την τεχνολογία. Συγκεκριμένα, το 80,4% δηλώνει πολύ ή πάρα πολύ εξοικειωμένο με τα ψηφιακά εργαλεία.
Παράλληλα όμως, μόλις το 17,8% θεωρεί ότι η τεχνολογία τού προσφέρει περισσότερη ελευθερία.
Ίσως γι’ αυτό η συχνότερη περιγραφή της σχέσης των πολιτών με την τεχνολογία είναι η φράση «με βοηθά αλλά με εξαντλεί».
Η κόπωση της συνεχούς συνδεσιμότητας
Η έρευνα καταγράφει ένα φαινόμενο που γίνεται όλο και πιο έντονο: την ψηφιακή κόπωση.
Σχεδόν έξι στους δέκα πολίτες δηλώνουν ότι αισθάνονται διαρκώς διαθέσιμοι, ενώ οι μισοί νιώθουν πίεση να απαντούν άμεσα σε μηνύματα και ειδοποιήσεις.
Την ίδια στιγμή, περισσότεροι από τους μισούς παραδέχονται ότι ελέγχουν το κινητό τους πολλές φορές μέσα στην ημέρα χωρίς συγκεκριμένο λόγο.
Παρά τη συνεχή σύνδεση, μόνο τρεις στους δέκα θεωρούν ότι μπορούν να αποσυνδεθούν εύκολα από τον ψηφιακό κόσμο.
Όταν η τεχνολογία σκέφτεται για εμάς
Η έρευνα δείχνει ότι η τεχνολογία δεν αλλάζει μόνο τη συμπεριφορά μας αλλά και τον τρόπο που επεξεργαζόμαστε την πληροφορία.
Σχεδόν οι μισοί συμμετέχοντες αναζητούν πρώτα μια απάντηση στο κινητό ή στον υπολογιστή πριν προσπαθήσουν να τη θυμηθούν μόνοι τους.
Παράλληλα, η χρήση εργαλείων Τεχνητής Νοημοσύνης έχει γίνει πλέον καθημερινότητα. Το 67% δηλώνει ότι χρησιμοποιεί AI τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα, ενώ σχεδόν ένας στους τρεις το χρησιμοποιεί καθημερινά.
Ωστόσο, οι πολίτες φαίνεται να θέτουν σαφή όρια. Εμπιστεύονται την AI για αναζήτηση πληροφοριών ή μεταφράσεις, αλλά εμφανίζονται ιδιαίτερα επιφυλακτικοί όταν πρόκειται να αναθέσουν σε αυτή τη λήψη αποφάσεων.
Χρησιμοποιούμε την AI, αλλά δεν την εμπιστευόμαστε
Το πιο εντυπωσιακό εύρημα της έρευνας αφορά την εμπιστοσύνη.
Παρότι τα εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης χρησιμοποιούνται ευρέως, μόλις το 7,2% των συμμετεχόντων τα θεωρεί αξιόπιστη πηγή πληροφόρησης.
Με άλλα λόγια, η υιοθέτηση της AI προχωρά ταχύτερα από την εμπιστοσύνη προς αυτήν.
Παράλληλα, το 82% θεωρεί ότι οι αλγόριθμοι επηρεάζουν τις απόψεις μας περισσότερο απ’ όσο συνειδητοποιούμε, ενώ έξι στους δέκα παραδέχονται ότι έχουν κατά καιρούς πιστέψει ψευδείς ή παραπλανητικές πληροφορίες.
Οι influencers επηρεάζουν, οι επιστήμονες εμπνέουν εμπιστοσύνη
Ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο είναι το χάσμα ανάμεσα στην επιρροή και την αξιοπιστία.
Οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και οι influencers θεωρούνται οι ισχυρότεροι διαμορφωτές της κοινής γνώμης. Όταν όμως οι πολίτες καλούνται να δηλώσουν ποιον εμπιστεύονται περισσότερο, στρέφονται κυρίως στους επιστήμονες.
Αντίθετα, η εμπιστοσύνη προς τα μέσα ενημέρωσης και τους δημοσιογράφους παραμένει χαμηλή.
Τεχνολογία: Ποιος διαμορφώνει το μέλλον;
Η έρευνα αναδεικνύει και ένα αίσθημα αποστασιοποίησης των πολιτών από τις τεχνολογικές εξελίξεις.
Σχεδόν οι μισοί θεωρούν ότι οι αλλαγές συμβαίνουν χωρίς τη συμμετοχή τους, ενώ μόνο ένα μικρό ποσοστό αισθάνεται ότι επηρεάζει ενεργά το μέλλον.
Οι περισσότεροι πιστεύουν ότι τον καθοριστικό ρόλο θα έχουν τα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης και οι μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες.
Μια κοινωνία σε μετάβαση
Η εικόνα που προκύπτει δεν είναι ούτε τεχνοφοβική ούτε τεχνολογικά ενθουσιώδης. Οι πολίτες αναγνωρίζουν τα οφέλη της τεχνολογίας και αξιοποιούν καθημερινά τα εργαλεία της. Ταυτόχρονα όμως εκφράζουν ανησυχίες για την αξιοπιστία της πληροφόρησης, την απώλεια προσωπικών δεδομένων, τα fake news και την αυξανόμενη εξάρτηση από τις ψηφιακές πλατφόρμες.
Η αμφιθυμία αυτή ίσως αποτελεί το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα της εποχής. Μιας εποχής όπου η τεχνολογία δεν αλλάζει μόνο τον τρόπο που ζούμε, αλλά και τον τρόπο που σκεφτόμαστε, ενημερωνόμαστε και αντιλαμβανόμαστε το μέλλον.
Διαβάστε ακόμα:
ΣΕΠΕ: Η ψηφιακή Ελλάδα του 2030 περνά από AI, κυβερνοασφάλεια και καινοτομία
